[Tổng Quan & Cấu Hình DHCP trên Cisco IOS]
Trong hầu hết các mạng doanh nghiệp, các client trong các VLAN truy cập (Access VLAN) sẽ cần dịch vụ DHCP để nhận thông tin IP tự động. DHCP có thể được cung cấp bởi:
DHCP làm gì?
DHCP không chỉ cấp phát địa chỉ IP mà còn truyền các tham số cấu hình mạng khác cho host như Default Gateway, DNS, Domain Name. Cơ chế hoạt động dựa trên mô hình Client/Server: máy chủ DHCP (DHCP Server) sẽ quản lý các pool IP và phân phát cho các host khi chúng gửi yêu cầu.
Vai trò trong kiến trúc mạng
Ví dụ cấu hình DHCP trên Router Cisco
Yêu cầu:
Cấu hình:
Branch(config)# ip dhcp excluded-address 10.1.50.1 10.1.50.50
Branch(config)# ip dhcp pool Guests
Branch(dhcp-config)# network 10.1.50.0 /24
Branch(dhcp-config)# default-router 10.1.50.1
Branch(dhcp-config)# dns-server 10.1.50.1
Branch(dhcp-config)# domain-name example.com
Branch(dhcp-config)# lease 0 12
Branch(dhcp-config)# exit
Giải thích lệnh chính:
Điểm cần nhớ:
Câu hỏi ôn tập:
Thông thường, bạn sẽ cấu hình DHCP Server trên thiết bị nào trong một chi nhánh nhỏ?
A. Switch L2 tại branch
B. Router tại branch ✅
C. Core Router
D. Core Switch
Trong hầu hết các mạng doanh nghiệp, các client trong các VLAN truy cập (Access VLAN) sẽ cần dịch vụ DHCP để nhận thông tin IP tự động. DHCP có thể được cung cấp bởi:
- Máy chủ DHCP bên ngoài (Windows Server, Linux, appliance chuyên dụng)
- Thiết bị Cisco IOS (Router, Multilayer Switch)
DHCP làm gì?
DHCP không chỉ cấp phát địa chỉ IP mà còn truyền các tham số cấu hình mạng khác cho host như Default Gateway, DNS, Domain Name. Cơ chế hoạt động dựa trên mô hình Client/Server: máy chủ DHCP (DHCP Server) sẽ quản lý các pool IP và phân phát cho các host khi chúng gửi yêu cầu.
Vai trò trong kiến trúc mạng
- Ở mô hình Campus, Distribution Switch (Layer 3) thường là default gateway cho các VLAN, nên có thể trực tiếp cung cấp dịch vụ DHCP.
- Nếu sử dụng DHCP Server tập trung bên ngoài, thiết bị Layer 3 sẽ đóng vai trò DHCP Relay để chuyển tiếp yêu cầu từ client tới server.
- Trong các văn phòng chi nhánh nhỏ, router Cisco có thể kiêm luôn DHCP Server cho các client nội bộ.
Ví dụ cấu hình DHCP trên Router Cisco
Yêu cầu:
- Mạng 10.1.50.0/24, Lease time 12 giờ.
- Loại trừ dải địa chỉ 10.1.50.1 → 10.1.50.50 (để dành cho gateway và thiết bị quan trọng).
- Cung cấp Default Gateway, DNS Server, Domain Name cho client.
Cấu hình:
Branch(config)# ip dhcp excluded-address 10.1.50.1 10.1.50.50
Branch(config)# ip dhcp pool Guests
Branch(dhcp-config)# network 10.1.50.0 /24
Branch(dhcp-config)# default-router 10.1.50.1
Branch(dhcp-config)# dns-server 10.1.50.1
Branch(dhcp-config)# domain-name example.com
Branch(dhcp-config)# lease 0 12
Branch(dhcp-config)# exit
Giải thích lệnh chính:
- ip dhcp pool <name> → Tạo và đặt tên pool DHCP.
- network <ip> <mask> → Xác định dải mạng cấp phát.
- default-router <ip> → Địa chỉ gateway mặc định cho client.
- dns-server <ip> → Địa chỉ máy chủ DNS.
- domain-name <name> → Gán tên miền mặc định cho client.
- lease → Thời gian thuê IP (0 12 = 12 giờ).
- ip dhcp excluded-address → Loại trừ địa chỉ IP hoặc dải địa chỉ khỏi pool.
Điểm cần nhớ:
- DHCP trên Cisco IOS chạy mặc định khi cấu hình pool.
- Trong môi trường lớn, nên dùng DHCP tập trung và relay để dễ quản lý.
- Trong site nhỏ (branch), router Cisco là ứng viên lý tưởng để cấu hình DHCP Server.
Câu hỏi ôn tập:
Thông thường, bạn sẽ cấu hình DHCP Server trên thiết bị nào trong một chi nhánh nhỏ?
A. Switch L2 tại branch
B. Router tại branch ✅
C. Core Router
D. Core Switch