Tweet
Có rất nhiều bạn mới học CCNA thường bắt đầu bằng Packet Tracer và nghĩ rằng chỉ cần các thiết bị trong mô phỏng ping được nhau là đủ.
Nhưng khi bước vào môi trường thực tế, khi phải cấu hình Switch, Access Point, máy tính và điện thoại thật sẽ xảy ra nhiều vấn đề và những câu hỏi.
Mục tiêu bài Lab
Sau khi hoàn thành bài lab, bạn sẽ hiểu được:
Thiết bị cần chuẩn bị
Phần cứng
Loa kết nối Bluetooth với máy tính.
Kế hoạch địa chỉ IP
Tất cả sử dụng subnet mask:
255.255.255.0
Không cần Default Gateway nếu chỉ giao tiếp trong cùng mạng LAN.
Bước 1 - Cấu hình Switch
Đầu tiên cấu hình IP quản trị cho Switch.
enable
configure terminal
hostname SW1
interface vlan 1
ip address 192.168.1.10 255.255.255.0
no shutdown
interface fa0/1
switchport mode access
spanning-tree portfast
no shutdown
interface fa0/2
switchport mode access
spanning-tree portfast
no shutdown
end
write memory
Giải thích
Rất nhiều bạn mới học thường nghĩ phải gán IP vào cổng Fa0/1 hoặc Fa0/2.
Thực tế, Switch Layer 2 không gán IP cho cổng vật lý.
Địa chỉ IP quản trị sẽ được cấu hình trên Switch Virtual Interface (SVI), ví dụ interface vlan 1.
Switch vẫn chuyển tiếp dữ liệu dựa trên MAC Address kể cả khi không có IP. Địa chỉ IP chỉ phục vụ cho việc quản trị như Ping, SSH, Telnet hoặc Web.
Bước 2 - Cấu hình Access Point
Tiếp theo cấu hình Access Point.
Ví dụ cấu hình DHCP:
Sau khi hoàn tất, AP sẽ phát sóng Wi-Fi và tự động cấp phát địa chỉ IP cho các thiết bị kết nối.
DHCP hoạt động như thế nào?
Khi điện thoại kết nối Wi-Fi, nó chưa có địa chỉ IP.
Điện thoại sẽ gửi bản tin DHCP Discover để tìm DHCP Server.
Access Point phản hồi bằng DHCP Offer, đề xuất một địa chỉ IP.
Điện thoại gửi DHCP Request để xác nhận sử dụng địa chỉ đó.
Cuối cùng AP gửi DHCP ACK và hoàn tất việc cấp phát.
Sau quá trình này, điện thoại sẽ nhận được địa chỉ IP (ví dụ 192.168.1.21) và có thể giao tiếp với các thiết bị khác trong cùng mạng.
Bước 3 - Cấu hình PC
Đặt IP tĩnh:
IP Address : 192.168.1.11
Subnet Mask: 255.255.255.0
Nếu Windows Firewall đang chặn ICMP thì cần cho phép Echo Request hoặc tạm thời tắt Firewall để kiểm tra Ping.
Bước 4 - Kết nối điện thoại
Trên điện thoại:
Sau vài giây, điện thoại sẽ nhận được địa chỉ IP do Access Point cấp phát.
Có thể kiểm tra trong phần thông tin Wi-Fi để xác nhận địa chỉ IP đã được cấp.
Kiểm tra kết nối
Từ PC:
ping 192.168.1.10
ping 192.168.1.20
Từ điện thoại (sử dụng ứng dụng PingTools hoặc Fing):
Kiến thức rút ra
Qua bài lab này, mình hiểu rõ hơn một số kiến thức nền tảng nhưng cực kỳ quan trọng trong CCNA:
Tổng kết
Đây là một bài lab rất cơ bản nhưng lại mô phỏng đúng những gì thường gặp trong môi trường doanh nghiệp và gia đình.
Thông qua việc tự tay kết nối thiết bị, cấu hình Switch, Access Point và quan sát quá trình điện thoại nhận IP bằng DHCP, mình không chỉ biết "cấu hình như thế nào" mà còn hiểu "vì sao nó hoạt động như vậy".
Nếu bạn đang học CCNA, đừng chỉ dừng lại ở Packet Tracer. Hãy thử dựng những mô hình nhỏ bằng thiết bị thật. Chỉ cần một Switch, một Access Point và một chiếc điện thoại, bạn đã có thể học được rất nhiều kiến thức nền tảng để chuẩn bị cho những chủ đề nâng cao như VLAN, Inter-VLAN Routing, STP, OSPF hay Network Automation.
Nhưng khi bước vào môi trường thực tế, khi phải cấu hình Switch, Access Point, máy tính và điện thoại thật sẽ xảy ra nhiều vấn đề và những câu hỏi.
- Tại sao Switch Layer 2 vẫn hoạt động dù không có IP?
- Vì sao phải gán IP cho Switch?
- AP hoạt động ở Layer mấy?
- Điện thoại kết nối Wi-Fi thì dữ liệu đi như thế nào?
- Bluetooth có dùng để ping được không?
- Tại sao điện thoại đã kết nối đến AP và nhận IP nhưng lại không ping được sang SW, PC
Mục tiêu bài Lab
Sau khi hoàn thành bài lab, bạn sẽ hiểu được:
- Cách xây dựng một mạng LAN thực tế.
- Vai trò của Switch Layer 2.
- Vai trò của Access Point.
- Cách cấu hình IP quản trị cho Switch.
- Cách cấu hình Access Point hoạt động ở chế độ Bridge.
- Cách kết nối điện thoại bằng Wi-Fi với IP tĩnh.
- Kiểm tra kết nối bằng Ping.
- Hiểu cơ chế ARP và MAC Address hoạt động phía sau.
Thiết bị cần chuẩn bị
Phần cứng
- 01 Switch Cisco Layer 2 (Catalyst 2960 hoặc tương đương)
- 01 Máy tính Windows
- 01 Access Point
- 01 Điện thoại Android/iPhone
- 01 Loa Bluetooth (để minh họa việc kết nối không dây)
- 02 dây mạng RJ45
- PC → Switch
- Switch → Access Point
Loa kết nối Bluetooth với máy tính.
Kế hoạch địa chỉ IP
| Switch | 192.168.1.10 |
| PC | 192.168.1.11 |
| Access Point | 192.168.1.20 |
| Điện thoại | 192.168.1.21 |
255.255.255.0
Không cần Default Gateway nếu chỉ giao tiếp trong cùng mạng LAN.
Bước 1 - Cấu hình Switch
Đầu tiên cấu hình IP quản trị cho Switch.
enable
configure terminal
hostname SW1
interface vlan 1
ip address 192.168.1.10 255.255.255.0
no shutdown
interface fa0/1
switchport mode access
spanning-tree portfast
no shutdown
interface fa0/2
switchport mode access
spanning-tree portfast
no shutdown
end
write memory
Giải thích
Rất nhiều bạn mới học thường nghĩ phải gán IP vào cổng Fa0/1 hoặc Fa0/2.
Thực tế, Switch Layer 2 không gán IP cho cổng vật lý.
Địa chỉ IP quản trị sẽ được cấu hình trên Switch Virtual Interface (SVI), ví dụ interface vlan 1.
Switch vẫn chuyển tiếp dữ liệu dựa trên MAC Address kể cả khi không có IP. Địa chỉ IP chỉ phục vụ cho việc quản trị như Ping, SSH, Telnet hoặc Web.
Bước 2 - Cấu hình Access Point
Tiếp theo cấu hình Access Point.
- Địa chỉ quản trị: 192.168.1.20/24
- SSID: LAB_WIFI
- Password: vnpro
- DHCP Server: Enable
Ví dụ cấu hình DHCP:
- Dải cấp phát: 192.168.1.21 - 192.168.1.100
- Subnet Mask: 255.255.255.0
Sau khi hoàn tất, AP sẽ phát sóng Wi-Fi và tự động cấp phát địa chỉ IP cho các thiết bị kết nối.
DHCP hoạt động như thế nào?
Khi điện thoại kết nối Wi-Fi, nó chưa có địa chỉ IP.
Điện thoại sẽ gửi bản tin DHCP Discover để tìm DHCP Server.
Access Point phản hồi bằng DHCP Offer, đề xuất một địa chỉ IP.
Điện thoại gửi DHCP Request để xác nhận sử dụng địa chỉ đó.
Cuối cùng AP gửi DHCP ACK và hoàn tất việc cấp phát.
Sau quá trình này, điện thoại sẽ nhận được địa chỉ IP (ví dụ 192.168.1.21) và có thể giao tiếp với các thiết bị khác trong cùng mạng.
Bước 3 - Cấu hình PC
Đặt IP tĩnh:
IP Address : 192.168.1.11
Subnet Mask: 255.255.255.0
Nếu Windows Firewall đang chặn ICMP thì cần cho phép Echo Request hoặc tạm thời tắt Firewall để kiểm tra Ping.
Bước 4 - Kết nối điện thoại
Trên điện thoại:
- Kết nối đến SSID LAB_WIFI.
- Chọn Nhận địa chỉ IP tự động (DHCP).
Sau vài giây, điện thoại sẽ nhận được địa chỉ IP do Access Point cấp phát.
Có thể kiểm tra trong phần thông tin Wi-Fi để xác nhận địa chỉ IP đã được cấp.
Kiểm tra kết nối
Từ PC:
ping 192.168.1.10
ping 192.168.1.20
Từ điện thoại (sử dụng ứng dụng PingTools hoặc Fing):
- Ping Switch
- Ping PC
- Ping Access Point
Kiến thức rút ra
Qua bài lab này, mình hiểu rõ hơn một số kiến thức nền tảng nhưng cực kỳ quan trọng trong CCNA:
- Switch Layer 2 chuyển tiếp dữ liệu dựa trên MAC Address, không dựa trên IP.
- Địa chỉ IP trên Switch chỉ dùng cho mục đích quản trị.
- Access Point hoạt động như cầu nối giữa mạng không dây và mạng có dây.
- DHCP giúp tự động cấp phát địa chỉ IP cho thiết bị mới, giúp việc triển khai mạng nhanh chóng và hạn chế sai sót khi cấu hình thủ công.
- Trước khi gửi Ping, thiết bị sẽ sử dụng ARP để tìm MAC Address của thiết bị đích trong cùng mạng LAN.
Tổng kết
Đây là một bài lab rất cơ bản nhưng lại mô phỏng đúng những gì thường gặp trong môi trường doanh nghiệp và gia đình.
Thông qua việc tự tay kết nối thiết bị, cấu hình Switch, Access Point và quan sát quá trình điện thoại nhận IP bằng DHCP, mình không chỉ biết "cấu hình như thế nào" mà còn hiểu "vì sao nó hoạt động như vậy".
Nếu bạn đang học CCNA, đừng chỉ dừng lại ở Packet Tracer. Hãy thử dựng những mô hình nhỏ bằng thiết bị thật. Chỉ cần một Switch, một Access Point và một chiếc điện thoại, bạn đã có thể học được rất nhiều kiến thức nền tảng để chuẩn bị cho những chủ đề nâng cao như VLAN, Inter-VLAN Routing, STP, OSPF hay Network Automation.