Tweet
"LÀM THẾ NÀO ĐỂ THOÁT KHỎI VÙNG AN TOÀN VÀ LÊN SENIOR NHANH HƠN"?
Hồi mới ra trường, mình từng nghĩ dân IT giỏi là do "có tố chất". Nhìn anh senior fix bug trong 5 phút cái task mình ngồi cả buổi không ra, mình tự nhủ chắc số phận đã an bài.
Đến khi ngồi cà phê với một anh Tech Lead cũ, mình mới biết 6 năm trước anh từng bị trả CV vì không biết Git là gì. Anh cười:
"Làm gì có bí quyết. Chỉ là ngày nào cũng làm đúng vài việc nhỏ, làm đủ lâu thôi."
Câu đó thay đổi cách mình nhìn về sự "ưu tú". Không phải một cú lột xác thần kỳ, mà là chuỗi lựa chọn nhỏ lặp lại đến khi nó trở thành con người bạn. Dưới đây là những gì mình rút ra, từ chính những cú vấp của bản thân.
1. Đừng nhìn đích, hãy nhìn quy trình mỗi NGÀY:
Mình từng dán giấy lên màn hình: "3 năm nữa phải làm Senior" . Ba năm sau vẫn Junior, tờ giấy thì ố vàng. Trong khi đó, một đứa em cùng phòng chẳng nói gì to tát, chỉ âm thầm: sáng đọc 1 issue trên GitHub, tối viết lại code cho sạch hơn. Một năm sau nó lead cả một module, còn mình vẫn hỏi "sao mình chưa lên được".
Người ưu tú không hơn bạn ở đích đến. Họ hơn bạn ở việc có quy trình rõ ràng cho hôm nay.
2. Tốt hơn 1% mỗi NGÀY:
Có lần mình đặt mục tiêu quá to: học xong Docker + Kubernetes + system design trong 1 tháng. Ba ngày là bỏ vì núi kiến thức quá cao.
Sau này mình đổi: mỗi ngày chỉ cần hiểu thêm một khái niệm nhỏ. Sáu tháng sau, tự ngạc nhiên vì đã deploy được cả hệ thống mà không cần hỏi ai.
3. Hỏi bản thân: "Người giỏi sẽ làm gì lúc này?"
Production lỗi lúc 11 giờ đêm, phản xạ đầu tiên của mình là muốn tắt máy giả vờ không thấy. Nhưng mình nhớ tới cách một anh Senior từng xử lý: bình tĩnh, log từng bước, báo tình hình cho team thay vì im lặng.
Mình làm y vậy, dù vẫn run. Bug xong lúc 2 giờ sáng - nhưng cái mình có được là vừa hành xử như người mình muốn trở thành, trước khi thực sự trở thành người đó.
4. Tối hôm trước quyết định buổi sáng hôm SAU:
Trước đây sáng dậy mới nghĩ "hôm nay làm gì", rồi trôi 30-45 phút vào Facebook. Giờ mình dành 10 phút cuối ngày viết ra 3 việc quan trọng nhất mai phải xong. Sáng mở máy là bắt tay làm luôn, không cần khởi động lại não.
5. Uy tín xây từ chi tiết chẳng ai để Ý:
Mình từng gửi nhầm số liệu doanh thu cho sếp - lệch dấu phẩy hàng nghìn thành hàng triệu, giữa buổi họp với đối tác. Xấu hổ cả tuần không dám nhìn ai.
Từ đó, số liệu nào gửi đi cũng đọc lại 2 lần, email nào cũng đọc thành tiếng trước khi bấm gửi. Không ai nhớ 100 lần bạn làm đúng, nhưng 1 lần sai nhỏ thì nhớ rất lâu.
6. Học chủ động, đừng để thuật toán chọn HỘ:
Có giai đoạn mình lướt TikTok 2-3 tiếng mỗi tối, chuyên môn gần như đứng yên cả năm. Mình đổi 30 phút đó thành đọc changelog framework hoặc xem lại một tech talk.
Một năm sau, mình là người đầu tiên trong team đề xuất một pattern mới giúp giảm 40% thời gian build.
7. Kỷ luật cả những ngày không có cảm HỨNG:
Một chị Senior 10 năm kinh nghiệm từng nói với mình: "Chị cũng có ngày chán code lắm, chẳng muốn mở máy. Nhưng chị vẫn ngồi vào bàn đúng giờ, dù không có tí cảm hứng nào."
Người bình thường chờ cảm hứng mới làm việc. Người ưu tú coi công việc như một cái hẹn không thể lỡ.
8. Dẹp hết xao nhãng khi task đang CHẠY:
Mình từng đo thử: điện thoại để cạnh, Slack bật thông báo, 15 tab mở sẵn - task ước tính 2 tiếng thành 5 tiếng. Giờ trước mỗi task quan trọng, mình để điện thoại phòng khác, tắt thông báo 90 phút.
Cùng task đó, giờ xong đúng hoặc nhanh hơn dự tính.
Lời CUỐI:
Không ai sinh ra đã là kỹ sư giỏi. Người mình từng ngưỡng mộ vì "code nhanh trong 5 phút" cũng từng bị trả CV, từng burn-out, từng gửi nhầm số liệu như mình.
Khác biệt duy nhất là họ chọn lặp lại điều đúng đắn đủ lâu, kể cả những ngày chẳng ai vỗ tay.
Nếu bạn đang thấy mình "bình thường", đừng tìm phép màu. Hãy tìm một việc nhỏ có thể làm tốt hơn hôm nay, rồi làm nó, ngày mai lại làm nó.
Ưu tú, suy cho cùng, chỉ là bình thường được lặp lại đúng cách, đủ lâu.
Hồi mới ra trường, mình từng nghĩ dân IT giỏi là do "có tố chất". Nhìn anh senior fix bug trong 5 phút cái task mình ngồi cả buổi không ra, mình tự nhủ chắc số phận đã an bài.
Đến khi ngồi cà phê với một anh Tech Lead cũ, mình mới biết 6 năm trước anh từng bị trả CV vì không biết Git là gì. Anh cười:
"Làm gì có bí quyết. Chỉ là ngày nào cũng làm đúng vài việc nhỏ, làm đủ lâu thôi."
Câu đó thay đổi cách mình nhìn về sự "ưu tú". Không phải một cú lột xác thần kỳ, mà là chuỗi lựa chọn nhỏ lặp lại đến khi nó trở thành con người bạn. Dưới đây là những gì mình rút ra, từ chính những cú vấp của bản thân.
1. Đừng nhìn đích, hãy nhìn quy trình mỗi NGÀY:
Mình từng dán giấy lên màn hình: "3 năm nữa phải làm Senior" . Ba năm sau vẫn Junior, tờ giấy thì ố vàng. Trong khi đó, một đứa em cùng phòng chẳng nói gì to tát, chỉ âm thầm: sáng đọc 1 issue trên GitHub, tối viết lại code cho sạch hơn. Một năm sau nó lead cả một module, còn mình vẫn hỏi "sao mình chưa lên được".
Người ưu tú không hơn bạn ở đích đến. Họ hơn bạn ở việc có quy trình rõ ràng cho hôm nay.
2. Tốt hơn 1% mỗi NGÀY:
Có lần mình đặt mục tiêu quá to: học xong Docker + Kubernetes + system design trong 1 tháng. Ba ngày là bỏ vì núi kiến thức quá cao.
Sau này mình đổi: mỗi ngày chỉ cần hiểu thêm một khái niệm nhỏ. Sáu tháng sau, tự ngạc nhiên vì đã deploy được cả hệ thống mà không cần hỏi ai.
3. Hỏi bản thân: "Người giỏi sẽ làm gì lúc này?"
Production lỗi lúc 11 giờ đêm, phản xạ đầu tiên của mình là muốn tắt máy giả vờ không thấy. Nhưng mình nhớ tới cách một anh Senior từng xử lý: bình tĩnh, log từng bước, báo tình hình cho team thay vì im lặng.
Mình làm y vậy, dù vẫn run. Bug xong lúc 2 giờ sáng - nhưng cái mình có được là vừa hành xử như người mình muốn trở thành, trước khi thực sự trở thành người đó.
4. Tối hôm trước quyết định buổi sáng hôm SAU:
Trước đây sáng dậy mới nghĩ "hôm nay làm gì", rồi trôi 30-45 phút vào Facebook. Giờ mình dành 10 phút cuối ngày viết ra 3 việc quan trọng nhất mai phải xong. Sáng mở máy là bắt tay làm luôn, không cần khởi động lại não.
5. Uy tín xây từ chi tiết chẳng ai để Ý:
Mình từng gửi nhầm số liệu doanh thu cho sếp - lệch dấu phẩy hàng nghìn thành hàng triệu, giữa buổi họp với đối tác. Xấu hổ cả tuần không dám nhìn ai.
Từ đó, số liệu nào gửi đi cũng đọc lại 2 lần, email nào cũng đọc thành tiếng trước khi bấm gửi. Không ai nhớ 100 lần bạn làm đúng, nhưng 1 lần sai nhỏ thì nhớ rất lâu.
6. Học chủ động, đừng để thuật toán chọn HỘ:
Có giai đoạn mình lướt TikTok 2-3 tiếng mỗi tối, chuyên môn gần như đứng yên cả năm. Mình đổi 30 phút đó thành đọc changelog framework hoặc xem lại một tech talk.
Một năm sau, mình là người đầu tiên trong team đề xuất một pattern mới giúp giảm 40% thời gian build.
7. Kỷ luật cả những ngày không có cảm HỨNG:
Một chị Senior 10 năm kinh nghiệm từng nói với mình: "Chị cũng có ngày chán code lắm, chẳng muốn mở máy. Nhưng chị vẫn ngồi vào bàn đúng giờ, dù không có tí cảm hứng nào."
Người bình thường chờ cảm hứng mới làm việc. Người ưu tú coi công việc như một cái hẹn không thể lỡ.
8. Dẹp hết xao nhãng khi task đang CHẠY:
Mình từng đo thử: điện thoại để cạnh, Slack bật thông báo, 15 tab mở sẵn - task ước tính 2 tiếng thành 5 tiếng. Giờ trước mỗi task quan trọng, mình để điện thoại phòng khác, tắt thông báo 90 phút.
Cùng task đó, giờ xong đúng hoặc nhanh hơn dự tính.
Lời CUỐI:
Không ai sinh ra đã là kỹ sư giỏi. Người mình từng ngưỡng mộ vì "code nhanh trong 5 phút" cũng từng bị trả CV, từng burn-out, từng gửi nhầm số liệu như mình.
Khác biệt duy nhất là họ chọn lặp lại điều đúng đắn đủ lâu, kể cả những ngày chẳng ai vỗ tay.
Nếu bạn đang thấy mình "bình thường", đừng tìm phép màu. Hãy tìm một việc nhỏ có thể làm tốt hơn hôm nay, rồi làm nó, ngày mai lại làm nó.
Ưu tú, suy cho cùng, chỉ là bình thường được lặp lại đúng cách, đủ lâu.
Attached Files